Hans Wessels / Boogiemen

Culturele broedplaatsen

Films over kunstenaars, creatieve gemeenschappen en de plekken waar kunst en cultuur ontstaan, groeien en soms onder druk komen te staan.

De Laatste Aanwezigen

Na 44 jaar komt er een einde aan de kunstenaarsgemeenschap op het Quarantaineterrein in Rotterdam-Heijplaat. Louike Duran en Maarten van Gent zijn de laatste bewoners. Terwijl ze hun ateliers leegruimen en zich voorbereiden op hun vertrek, volgt de film het afscheid van een plek waar wonen, werken en kunst decennialang in elkaar overvloeiden.

‍

Ode aan De Esch

De Esch is een van de laatste groene gebieden aan de oostkant van Rotterdam: een dijk die stamt uit het jaar 1270, uiterwaarden, strandjes en een panorama van de skyline van Rotterdam. Historisch erfgoed dat onder druk staat door de plannen voor een nieuwe stadsbrug. De film kijkt naar de geschiedenis, het landschap, de mensen die er wonen en werken en naar wat er verloren dreigt te gaan.

https://openrotterdam.nl/ode-aan-de-esch/

‍

‍

WORM

Bij de verhuizing van WORM naar de Witte de Withstraat in Rotterdam ontstond een bijzonder experiment in duurzaam bouwen. Samen met 2012 Architecten en Atelier Van Lieshout werd gewerkt aan een supersustainable instituut voor avantgardistische recreatie.

Centraal staat het principe van Superuse: afgedankte materialen krijgen een nieuw leven en een nieuwe functie. De geschiedenis van die materialen blijft zichtbaar en vormt een wezenlijk onderdeel van het ontwerp.

Zo brengt WORM bezoekers en gebruikers op een bijna achteloze manier in aanraking met creativiteit, hergebruik en duurzaamheid. Een culturele broedplaats waarin niet alleen kunst wordt gemaakt, maar ook anders wordt nagedacht over onze leefomgeving.

‍

Van Klooster naar Kluster

Kunstenaars in Rotterdam zitten vaak op de schopstoel. Oude scholen, fabrieken en andere gebouwen waarin ze jarenlang hebben gewerkt, worden opgekocht door projectontwikkelaars. Waar ooit ateliers en creatieve gemeenschappen floreerden, dreigt winstgevend vastgoed te verrijzen.

In de korte documentaire Van Klooster naar Kluster volgen we Rotterdamse kunstenaars die vechten voor het behoud van hun werkplekken. Want kunstenaars zijn niet alleen makers, maar ook ondernemers die een belangrijke bijdrage leveren aan het culturele en sociale leven van de stad.

Terwijl de grondprijzen stijgen, worden kunstenaars steeds verder naar de periferie verdreven. Hoe bouw je iets op als je nooit zeker weet hoelang je ergens mag blijven?

Van Klooster naar Kluster is een pleidooi voor betaalbare, duurzame werkruimtes en een stad waarin kunst niet voortdurend het onderspit delft tegen winstmaximalisatie.

‍

NaDrUk

Waar ooit de drukpersen van de Nederlandse Druk Unie draaiden en de redactie van NRC was gevestigd, ontstond in 1992 een culturele broedplaats. Al dertig jaar biedt NaDrUk onderdak aan instellingen als V2_, WORM, Scapino Ballet en CBK Rotterdam, naast tal van kunstenaars en creatieve ondernemers.

In 2021–2022 werd het gebouw verduurzaamd met hybride zonnepanelen en warmtepompen.

In deze korte documentaire, gemaakt ter gelegenheid van het dertigjarig bestaan, blikken Janpier Brands, Ed Wubbe, Fons Burger en Michel van Dartel terug én vooruit. Hoe ziet deze culturele broedplaats eruit in 2052? En hoe zullen we over dertig jaar werken?

‍

That's all Folks

That's All Folks (2012)

Culturele broedplaatsen ontstaan vaak bottom-up: kunstenaars en filmmakers creëren zelf de ruimte om te experimenteren. Maar een bloeiend cultureel klimaat kan ook top-down worden gestimuleerd. Het Rotterdam Media Fonds was daarvan een bijzonder voorbeeld.

That's All Folks is een hommage aan Jacques van Heijningen en een terugblik op de betekenis van het Rotterdam Media Fonds voor het Rotterdamse filmklimaat.

Aanleiding voor de documentaire waren de opheffing van het fonds en het pensioen van Van Heijningen in 2012. Via interviews met filmmakers, producenten en politici, onder wie Rutger Hauer, wordt zichtbaar hoe het fonds de Rotterdamse filmcultuur jarenlang ondersteunde.

De film eindigt met een monumentale aftiteling van twaalf minuten, waarin alle producties worden genoemd die tussen 1996 en 2012 met een lening van het fonds tot stand kwamen.

Een indrukwekkend overzicht van wat er mogelijk werd gemaakt — en een wrange herinnering aan hoe met de opheffing van het fonds het kind met het badwater werd weggegooid.

‍